- Cứu trực tiếp : bằng ngải hoặc điếu ngải đốt trực tiếp trên da .
- Cứu gián tiếp : dùng mồi ngải đốt qua miếng gừng , tỏi hay cách muối .
- Hiện nay còn dùng phương pháp cứu bằng điện : làm nóng kim khi châm , làm nóng những miếng kim loại trên huyệt .
- Trên đây chỉ giới thiệu cách cứu gián tiếp bằng mồi ngải cháy qua gừng , dùng điếu ngải cháy hơ trên da
1) Nguyên liệu và dụng cụ cần thiết
1.1) Dụng cụ
- Dao sắc thái gừng .
- Khay , hộp pietri đựng ngải , hộp pietri đựng các miếng gừng đã thái dày từ 2mm- 4mm.
1.2) Vật liệu
- Lá ngải cứu khô tán nhỏ , bỏ những xơ lá , cuống lá ( ngải nhung ).
- Ngải nhung cuộng thành điếu như điếu thuốc lá : điếu ngải .
- Gừng được thái mỏng từng miếng đày độ 2mm.
- Diêm và ít que hương .
2) Chỉ định và chống chỉ định
- Đối với các bệnh , chỉ định chống chỉ định giống khi châm như theo các nguyên tắc sau .
- Hư hàn thì cứu thực nhiệt thì châm : bệnh nhân ở trạng thái yếu , sợ lạnh , tay chân lạnh , bệnh lâu ngày : cứu tốt hơn châm .
- Không được cứu trong trường hợp thực nhiệt : sốt cao , mạch nhanh vì cứu gián tiếp và gây kích thích nhẹ sẽ làm tăng hưng phấn của bệnh nhân .
- Không nên cứu ở mặt , vùng có nhiều gân , như cổ tay vì sợ bỏng thành sẹo .
3) Thời gian và mức độ nóng
3.1) Mức độ nóng
- Khi bệnh nhân cảm thấy nóng thì lót thêm miến gừng khác .
- Tránh động viên chịu nóng đến mức tối đa , sẽ gây bỏng .
3.2 ) Thời gian
- Đối với người lớn mỗi huyệt được chỉ định sẽ cứu 3 mồi trung bình 15 phút .
- Người già , trẻ em : cứu ít hơn .
4) Tai nạn và cách giải quyết
Bỏng: Do bị nóng quá thường bỏng độ 1 , dùng thuốc mỡ và dán băng dính tránh nhiễm trùng
Cháy:
- Do bệnh nhân dãy dụa khi bỏng , làm đổ mồi cháy chăn , quần áo .
- Đề phòng bỏng và cháy : tránh động viên bệnh nhân chịu nóng , khi nóng lót thêm gừng ; không được cứu nhiều huyệt và trên nhiều người một lúc , không dược rời bệnh nhân khi cứu .
5) Thủ thuật cứu
5.1 ) Cách chế mồi ngải , điếu ngải
- Lấy một ít ngải nhung , để lên miếng ván lấy 3 đầu ngón tay cái , trỏ , giữ ấn mạnh thành hình tháp . thường nhỏ như hạt ngô hoặc to hơn một chút .
- Cuốn ngải thành điếu bằng giấy và ngải nhung như cuốn điếu thuốc lá .
5.2 ) Tiến hành
- Châm hương cháy
- Đặt mồi ngải lên miếng gừng để đầu cháy que hương lên đỉnh mồi ngải , thổi cho tắt lửa , đặt lên huyệt .
- Ngải cháy , khi nóng lót miếng gừng khác , khi cháy hét mồi ngải gạt tàn vào khay , lại làm mồi khác trên miếng gừng và tiếp tục như trên .
- Đốt điếu ngải cháy , hơ sát da , khi bệnh nhân nóng nhấc ra xa rồi lại đưa vào gần , tiếp tục như trên .
C. PHỐI HỢP GIỮA CHÂM VÀ CỨU
Thông thường trên một bệnh nhân hoặc dùng phương pháp châm hoặc dùng phương pháp cứu , nhưng cũng có trường hợp vừa châm vừa cứu .
1) Có huyệt châm , có huyệt cứu
- Thường căn cứ vào nguyên tắc chữa bệnh có ngọn và gốc ( trị bệnh có tiêu có bản ) ngọn thì châm , gốc thì cứu , một số bệnh chân hàn giả nhiệt ( thực chất là hàn hiện tượng là nhiệt ).
Thí dụ : chữa bệnh nhức đầu do thiếu máu : châm những huyệt vùng đầu chữa nhức đầu . cứu huyệt cách du , cao hoang du chữa thiếu máu .
2) Dùng ôn châm
Dùng kim châm , như trên cán kim lắp một thỏi ngải nhỏ và đốt cháy , áp dụng cho các bệnh nhân hướng hàn nhưng chưa rõ rệt .
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét